{"id":5863,"date":"2017-10-10T13:53:43","date_gmt":"2017-10-10T11:53:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/?p=5863"},"modified":"2017-10-29T14:54:01","modified_gmt":"2017-10-29T12:54:01","slug":"z-teatru-swierszcz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/?p=5863","title":{"rendered":"Z Teatru – “\u015awierszcz”"},"content":{"rendered":"

“\u015awierszcz”<\/strong>, sztuka 4 akt., wed\u0142ug opowie\u015bci Dickensa, odegra\u0142 w \u0141ukowie, w sali “Ogniwa”, w dniu 6. IV. r. b. (1930)<\/em> – wile\u0144ski teatr “Reduta”. Nadzwyczaj uczuciowa, oryginalna tre\u015b\u0107 sztuki i bardzo dobra gra ca\u0142ego zespo\u0142u – z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na doskona\u0142e widowisko. Widownia przepe\u0142niona, by\u0142y nawet miejsca dostawiane. Wra\u017cenia z tego przedstawienia zamieszczamy na innem miejscu.<\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: “Gazeta Powiatu \u0141ukowskiego” R. 3, Nr 5 (23), 1930 r.<\/em><\/p>\n

\n

4 akty
\nwed\u0142ug opowie\u015bci Dickensa w opracowaniu Reduty.<\/strong><\/p>\n

Po doskona\u0142ej i koncertowo zagranej komedji \u017beromskiego “Uciek\u0142a mi przepi\u00f3reczka” wyst\u0105pi\u0142a Reduta w dniu 6 kwietnia b. r. (1930) z opracowan\u0105 przez siebie – wed\u0142ug opowie\u015bci Dickensa “Swierszcz za kominem” – sztuk\u0105 zatytu\u0142owan\u0105 kr\u00f3tko “\u015awierszcz”.<\/p>\n

Autor “\u015awierszcza za kominem”, Karol Dickens, \u017cyj\u0105cy w ubieg\u0142em stuleciu, jest jednym z najznakomitszych powie\u015bciopisarzy angielskich, kt\u00f3rego dzie\u0142a, t\u0142umaczone na r\u00f3\u017cne j\u0119zyki \u015bwiata, czytane s\u0105 z entuzjazmem przez wszystkie cywilizowane narody. “Dickens – poeta proletarjatu i mieszcza\u0144stwa”. Istotnie – dzie\u0142a jego odznaczaj\u0105 si\u0119 nie tylko wielkiemi artystycznemi walorami, ale szczeg\u00f3lnie wielkiem odczuciem niedoli ludzi, najbardziej przez los upo\u015bledzonych, biedak\u00f3w, sierot; tych te\u017c otacza wielk\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 i wyrozumia\u0142o\u015bci\u0105, przebacza z\u0142ym przejawom ich s\u0142abej natury i wierzy silnie w dobro\u0107 cz\u0142owieka.<\/p>\n

Idea mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego jest podstaw\u0105 \u015bwiatopogl\u0105du Dickensa i kwintesencj\u0105 jego dzia\u0142alno\u015bci pisarskiej. Mimowoli nasuwa si\u0119 z polskiego pi\u015bmiennictwa posta\u0107 B. Prusa. “Prosty cz\u0142owiek i B\u00f3g” – to wykwit idea\u0142\u00f3w Prusa.<\/p>\n

Optymizm serca i my\u015bli le\u017c\u0105 w strukturze duchowej obu pisarzy. I dlatego p\u0142acz\u0105c nad niedol\u0105 bli\u017anich, u\u015bmiechaj\u0105 si\u0119 do nich z wy\u017cyny swych idea\u0142\u00f3w, dlatego \u017cadne ich dzie\u0142o nie pozostawia uczucia obni\u017cenia duchowego. Je\u017celi odrazu nie wzbudzaj\u0105 optymizmu, to przynajmniej zadum\u0119 i refleksj\u0119, kt\u00f3re wiod\u0105 do niego. Wszyscy szukaj\u0105cy w poezji otuchy i ciep\u0142a, znajd\u0105 je niew\u0105tpliwie w ksi\u0105\u017ckach tych dw\u00f3ch wielkich pisarzy.<\/p>\n

W swej bogatej spu\u015bci\u017anie pisarskiej nie zostawi\u0142 Dickens ani jednego utworu scenicznego. Jego opowie\u015b\u0107 “\u015awierszcz za kominem”, przerobiona niedawno na scen\u0119, ujawnia, jak to doskonale wyrazi\u0142 jeden ze znawc\u00f3w Dickensa, Chesterton, g\u0142\u0119bokie “odczucie ogniska domowego, czyli odczucie, \u017ce kominek jest czerwonem sercem pokoju”. – G\u0142os \u015bwierszcza za kominkiem, – jak pisz\u0105 w swych “Wiadomo\u015bciach” redutowcy – jest niejako spokojnem, miarowem biciem tego serca. Czerwone serce si\u0119 trwo\u017cy i nieomal bi\u0107 przestaje, kiedy w\u015br\u00f3d ludzi. skupionych oko\u0142o kominka, powstaje rozd\u017awi\u0119k duchowy, kiedy wewn\u0119trzny ich spok\u00f3j zostaje zak\u0142\u00f3cony, kiedy rodz\u0105 si\u0119 pewne nieporozumienia. Wtedy regulator \u017cycia rodzinnego, \u015bwierszcz, milknie, przestaje \u0107wierka\u0107. Kiedy za\u015b \u017cycie rodzinne wo\u017anicy Jana, wr\u00f3ci do dawnego trybu i stanie si\u0119 znowu zgodnem, monotonny g\u0142os \u015bwierszcza rozlegnie si\u0119 z za \u015bciany. Ca\u0142a rodzina Jana widzi wtem ma\u0142em, ukrytem stworzonku symbol jedno\u015bci rodzinnej i ducha opieku\u0144czego, \u017cywi cze\u015b\u0107 dla niego i z prawdziw\u0105 rado\u015bci\u0105 przys\u0142uchuje si\u0119 wieczorem po ca\u0142odziennej, ci\u0119\u017ckiej pracy jego \u0107wierkaniu, cieszy si\u0119, \u017ce ten dobry duch daje znak o sobie, \u017ce czuwa nad ni\u0105 i domem ca\u0142ym.<\/p>\n

Jeden tylko Teklton, stary kawaler, sk\u0105piec i egoista nienawidzi \u0107wierkania \u015bwierszcz\u00f3w i t\u0119pi je bez lito\u015bci, z odraz\u0105 i wielkiem zgorszeniem s\u0142ucha ich g\u0142osu w izbie wo\u017anicy, ale te\u017c w domu jego, o czterech \u015bcianach, nie s\u0142ycha\u0107 bicia serca. Nieczu\u0142y na n\u0119dz\u0119 starego Kaleba i niedol\u0119 jego niewidomej c\u00f3rki, Berty, jest on ca\u0142kowitem przeciwstawieniem Jana. A przecie\u017c nie m\u00f3g\u0142 wytrzyma\u0107 w tej pustce i przekona\u0142 si\u0119 ten samolub, \u017ce samotnym nie mo\u017ce d\u0142ugo pozosta\u0107; na dnie jego stwardzia\u0142ego serca pocz\u0119\u0142a przecie\u017c tle\u0107 si\u0119 przyt\u0142umiona iskra prawdziwego uczucia.<\/p>\n

Dickens przeprowadzi\u0142 w “Swierszczu” tez\u0119, \u017ce rodzina jest najtrwalszem ogniwem, kt\u00f3re spaja ludzi ze sob\u0105, jego powie\u015b\u0107 jest niejako “poetyckiem b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem” dla ogniska rodzinnego; mimo du\u017cej r\u00f3\u017cnicy wieku Jan i jego “kropeczka”, “kruszynka”, Marysie\u0144ka, stanowi\u0105 – oparty na serdecznej mi\u0142o\u015bci i wzajemnem zaufaniu – wz\u00f3r wsp\u00f3\u0142\u017cycia rodzinnego. “B\u0142ogos\u0142awione \u017cycie w ma\u0142ym, w\u0142asnym domu” – m\u00f3wi Mickiewicz ustami Gustawa w IV cz. “Dziad\u00f3w”. Jak niezmiernie mi\u0142o jest wraca\u0107 Janowi po trudach walki z ciemno\u015bci\u0105 i szalej\u0105c\u0105 zawieruch\u0105 jesienn\u0105 do jasnego, zacisznego i mi\u0142ego kominka, skoro wie napewno, \u017ce grzei\u0105c przy ogniu swe zzi\u0119bni\u0119te cia\u0142o, us\u0142yszy radosne \u0107wierkanie opieku\u0144czego \u015bwierszcza, a w pobli\u017cu \u017cywo bij\u0105ce serce oddanej mu w wiernej mi\u0142o\u015bci “kruszynki”!<\/p>\n

Sztuka doskona\u0142a dzi\u0119ki swym warto\u015bciom emocjonalnym i bezpo\u015brednio\u015bci. Do osi\u0105gni\u0119cia pe\u0142ni artystycznego uzewn\u0119trznienia przyczyni\u0142a si\u0119 znakomita gra aktor\u00f3w. Z uznaniem nale\u017cy podkre\u015bli\u0107 \u015bwietnie zagrane role: Marji, Berty, Tekltona, Jana i Kaleba. W tym bezpo\u015brednim kontakcie zrodzi\u0142o si\u0119 wsp\u00f3\u0142\u017cycie duchowe aktor\u00f3w i publiczno\u015bci, nie by\u0142o miejsca na niedom\u00f3wienia, za\u0142amania, tony fa\u0142szywe. Co mia\u0142o wzrusza\u0107 – wzrusza\u0142o, co mia\u0142o \u015bmieszy\u0107 – \u015bmieszy\u0142o, cho\u0107by przez \u0142zy.<\/p>\n

S.<\/em><\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: “Gazeta Powiatu \u0141ukowskiego” R. 3, Nr 5 (23), 1930 r.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

“\u015awierszcz”, sztuka 4 akt., wed\u0142ug opowie\u015bci Dickensa, odegra\u0142 w \u0141ukowie, w sali “Ogniwa”, w dniu 6. IV. r. b. (1930) – wile\u0144ski teatr “Reduta”. Nadzwyczaj uczuciowa, oryginalna tre\u015b\u0107 sztuki i bardzo dobra gra ca\u0142ego zespo\u0142u – z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na doskona\u0142e widowisko. Widownia przepe\u0142niona, by\u0142y nawet miejsca dostawiane. Wra\u017cenia z tego przedstawienia zamieszczamy na innem miejscu. \u0179r\u00f3d\u0142o: “Gazeta Powiatu \u0141ukowskiego” R. …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3926,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[30],"tags":[2005,693,1263],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5863"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5863"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5863\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5868,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5863\/revisions\/5868"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3926"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5863"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5863"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5863"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}