{"id":6497,"date":"2018-03-12T22:00:15","date_gmt":"2018-03-12T20:00:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/?p=6497"},"modified":"2018-03-28T22:00:59","modified_gmt":"2018-03-28T20:00:59","slug":"aleksander-klemens-chotkowski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/?p=6497","title":{"rendered":"Aleksander Klemens Chotkowski"},"content":{"rendered":"

Wspomnienie po\u015bmiertne<\/strong><\/p>\n

W \u0141ukowie zmar\u0142 w tych dniach w wieku lat 61 \u015b. p. Aleksander Chotkowski, miejscowy kupiec i obywatel. By\u0142 to dzielny opiekun swego miasta i zacny cz\u0142owiek; pozostawi\u0142 te\u017c w sercach ludzi dobre wspomnienie, a w dziejach miasta zas\u0142ugi je go, jako cz\u0142owieka publicznego, zapisane b\u0119d\u0105 na poczesnem miejscu.<\/p>\n

Zas\u0142ugi cz\u0142owieka czynu w takiem mie\u015bcie prowincjonalnem, jak \u0141uk\u00f3w, gdzie niema wcale ruchu umys\u0142owego i ludno\u015b\u0107 jest uboga ekonomicznie, powinny by\u0107 podw\u00f3jnie liczone \u2014 na miar\u0119 dobrych ch\u0119ci \u2014 bo dzia\u0142a on tam skr\u0119powany apati\u0105 Og\u00f3ln\u0105, a g\u0142os jego ginie w pustce bez odd\u017awi\u0119ku. \u015a. p. Chotkowski by\u0142 nadto sam cz\u0142owiekiem niezamo\u017cnym i nie m\u00f3g\u0142 plan\u00f3w swoich bez pomocy wsp\u00f3\u0142obywateli urzeczywistni\u0107.<\/p>\n

Nie by\u0142o sprawy “dobra publicznego” w mie\u015bcie, kt\u00f3raby bez jego inicjatywy i pomocy si\u0119 obesz\u0142a; czy chodzi\u0142o o szko\u0142\u0119, czy o stra\u017c ogniow\u0105, czy o ch\u00f3r ko\u015bcielny, czy o teatr amatorski \u2014 wsz\u0119dzie g\u0142\u00f3wn\u0105 spr\u0119\u017cyn\u0105 by\u0142 \u015b. p. Chotkowski.<\/p>\n

Oby\u017c po \u015bmierci jego rozpocz\u0119ta przeze\u0144 sprawa szko\u0142y realnej nie posz\u0142a w zapomnienie! Jako cz\u0142onek komisji szkolnej dziesi\u0119\u0107 lat uporczywie pracowa\u0142 nad ide\u0105 stworzenia w \u0141ukowie jakiej takiej szko\u0142y dla dzieci miejscowych. Chodzi\u0142o mu o zaspokojenie potrzeby elementarnego kszta\u0142cenia dzieci, dla kt\u00f3rych dzi\u015b istnieje w \u0141ukowie tylko jednooddzia\u0142owa szk\u00f3\u0142ka m\u0119ska.<\/p>\n

Szk\u00f3\u0142ka ta mie\u015bci si\u0119 w gmachu dawnego klasztoru bernardy\u0144skiego, znajduj\u0105cego si\u0119 od r. 1869-go w posiadaniu w\u0142adz edukacyjnych. Z inicjatywy \u015b. p. Chotkowskiogo, podanej w r. 1890-ym, obywatele \u0142ukowscy podj\u0119li si\u0119 wyrestaurowa\u0107 mury b. klasztoru swoim kosztem, wzamian za\u015b prosili w\u0142adz\u0119 o odst\u0105pienie tych mur\u00f3w na w\u0142asno\u015b\u0107 miasta i o utworzenie nowego oddzia\u0142u szk\u00f3\u0142ki dla ch\u0142opc\u00f3w oraz oddzia\u0142u dla dziewcz\u0105t. W r. 1894 nast\u0105pi\u0142o Najwy\u017csze zezwolenie na oddanie gmachu na w\u0142asno\u015b\u0107 miasta; w\u00f3wczas obywatele za podniet\u0105 \u015b. p. Chotkowskiogo robili ju\u017c starania o za\u0142o\u017cenie czteroklasowej szko\u0142y miejskiej a w r. 1898 zdecydowali si\u0119 na szko\u0142\u0119 realn\u0105 dowolnego typu, wed\u0142ug uznania w\u0142adzy szkolnej.<\/p>\n

Sprawa napoz\u00f3r prosta a jednak trudna do rozwi\u0105zania dla braku dobrych ch\u0119ci w\u015br\u00f3d og\u00f3\u0142u i dla braku pieni\u0119dzy. Trzeba na to by\u0142o takiego idealisty, jak \u015b. p. Chotkowski, \u017ceby sprawie nie da\u0107 zasn\u0105\u0107. Aby uchroni\u0107 mury klasztoru od ostatecznej ruiny, zdo\u0142ano je pokry\u0107 nowym dachem i blach\u0105, ale potem przesz\u0142o trzy lata czeka\u0107 trzeba by\u0142o na architekta miejskiego, aby sporz\u0105dzi\u0142 plan przebudowy gmachu na szko\u0142\u0119 i da\u0142 kosztorys.<\/p>\n

\u015b. p. Chotkowski got\u00f3w by\u0142 poruszy\u0107 niebo i ziemi\u0119, aby znale\u017a\u0107 fundusz na odbudow\u0119 tej szko\u0142y i na jej uposa\u017cenie, bo tylko w tym razie uzyska\u0142oby si\u0119 na ni\u0105 pozwolenie. Pobudza\u0142 wi\u0119c do sk\u0142adek, porusza\u0142 filantrop\u00f3w i redagowa\u0142 podania; nie doprowadzi\u0142 za \u017cycia sprawy do ko\u0144ca, ale jej rozwi\u0105zanie uprawdopodobni\u0142; bez niego nie posun\u0119\u0142aby si\u0119 ani kroku naprz\u00f3d.<\/p>\n

Epizod, dotycz\u0105cy szko\u0142y, umy\u015blnie zaznaczyli\u015bmy szerzej dla przyk\u0142adu innym miastom, dla zwr\u00f3cenia uwagi na piln\u0105 potrzeb\u0119 szko\u0142y \u0142ukowskiej i dla wydobycia, na jaw zas\u0142ug \u015b. p. Chotkowitkiego. Niech mu ziemia lekka b\u0119dzie!<\/p>\n\"\"<\/a>

\u017br\u00f3d\u0142o: “Kurjer Warszawski” Nr. 266 Dnia 13 (26) wrze\u015bnia 1900 r. <\/p>\n

\n

W \u0141ukowie zmar\u0142 \u015b. p. Aleksander – Klemens Chotkowski, kupiec i obywatel tamtejszy, prawdziwy ojciec miasta. \u017b\u0105dny czynu dla dobra swego spo\u0142ecze\u0144stwa, siln\u0105 wol\u0105, zabiegami mr\u00f3wczemi budzi\u0142 do \u017cycia instytucye, by\u0142 dusz\u0105 wszelkich zacnych d\u0105\u017ce\u0144, natchnieniem tw\u00f3rczem, cementem, \u0142\u0105cz\u0105cym jednostki id\u0105ce w rozsypk\u0119. Przewodniczy\u0142 ch\u00f3rowi ko\u015bcielnemu, zaopatruj\u0105c go w muzykalia, nale\u017ca\u0142 do najczynniejszych za\u0142o\u017cycieli i przewodnik\u00f3w ochotniczej stra\u017cy ogniowej, organizowa\u0142 przedstawienia na cele publiczne, prowadz\u0105c sumienn\u0105, drobiazgow\u0105 kronik\u0119 dziej\u00f3w teatru amatorskiego w \u0141ukowie. Biedni polscy arty\u015bci koczuj\u0105cy, skoro zawadzili o \u0141uk\u00f3w, stawali si\u0119 domownikami Chotkowskiego. Rad\u0105, ofiar\u0105 i chlebem dzieli\u0142 si\u0119 z nimi, zar\u00f3wno, jak ze wszystkimi ubo\u017cszymi lud\u017ami. Dom jego ogniskowa\u0142 \u017cycie umys\u0142owe i towarzyskie ca\u0142ego \u0141ukowa, jakkolwiek pan domu nie by\u0142 bogaczem. Za jego to rad\u0105 obywatele miasta wyrestaurowali mury b. klasztoru swym kosztem, wzamian za co otrzymali gmach na w\u0142asno\u015b\u0107 miasta; tam to mie\u015bci si\u0119 szk\u00f3\u0142ka miejska, tam to projektowa\u0142 Chotkowski otworzy\u0107 szko\u0142\u0119 realn\u0105. Porusza\u0142 niebo i ziemi\u0119, aby znale\u017a\u0107 fundusz na uposa\u017cenie tej szko\u0142y, pobudza\u0142 do sk\u0142adek, wynajdywa\u0142 filantrop\u00f3w, redagowa\u0142 podania … “Nic dla siebie, wszystko dla drugich!” Gdyby ka\u017cde miasto prowincyonalne mia\u0142o takiego Chotkowskiego, \u017cycie spo\u0142eczne inaczej by si\u0119 przedstawia\u0142o.<\/p>\n\"\"<\/a>

\u0179r\u00f3d\u0142o: “Biesiada Literacka” No 40, 5 pa\u017adziernika (22) wrze\u015bnia 1900.<\/em><\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wspomnienie po\u015bmiertne W \u0141ukowie zmar\u0142 w tych dniach w wieku lat 61 \u015b. p. Aleksander Chotkowski, miejscowy kupiec i obywatel. By\u0142 to dzielny opiekun swego miasta i zacny cz\u0142owiek; pozostawi\u0142 te\u017c w sercach ludzi dobre wspomnienie, a w dziejach miasta zas\u0142ugi je go, jako cz\u0142owieka publicznego, zapisane b\u0119d\u0105 na poczesnem miejscu. Zas\u0142ugi cz\u0142owieka czynu w takiem mie\u015bcie prowincjonalnem, jak \u0141uk\u00f3w, …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6529,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11,30],"tags":[2012,84,2179,1987,2185,1750,21],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6497"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6528,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6497\/revisions\/6528"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6529"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6497"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6497"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lukow-historia.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6497"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}